Post Description

Enemy At The Gates (2001)

Verenigde Staten / Duitsland / Verenigd Koninkrijk / Ierland
Oorlog
131 minuten

met Ed Harris, Jude Law en Rachel Weisz

Liefhebbers van een avondje film, vergeet niet dat er naast de "Grote Hollywoodreleases" nog tig van "andere" kwaliteitsfilms zijn, die te goed zijn om in de anonimiteit te verzwelgen.


Een film geregisseerd door Jean-Jacques Annaud, is gedeeltelijk gebaseerd op het boek War of the Rats. Een waargebeurd verhaal over Vasili Grigorjevitsj Zajtsev, een sluipschutter die tijdens de Tweede Wereldoorlog 225 soldaten en officieren van de Duitse Wehrmacht om het leven hebben bracht. In eigen land werd hij onderscheiden als "Held van de Sovjet-Unie". De film titel is ontleend aan William Craig 's non-fictie boek Enemy at the Gates: The Battle for Stalingrad uit 1973.

De release van deze film vond plaats vlak na het megasucces van Steven Spielberg's Saving Private Ryan. Laatstgenoemde productie wakkerde de revival van oorlogsfilms aan in Hollywood. De keuze van studio Paramount om vlak na Spielberg's werk deze film uit te brengen is begrijpelijk. Maar helaas viel deze beslissing nadelig uit voor Enemy at the Gates. De critici vergeleken de film van Franse regisseur Jean-Jacques Annaud steevast met de Amerikaanse blockbuster. Het gevolg was dat Enemy at the Gates erg lauwtjes werd ontvangen. Ten onrechte!

De manier waarop de 2 oorlogsfilms worden verteld is veel te afwijkend om tot een vergelijking te komen. De manier waarop er tegen beide producties werd aangekeken is niet fair, daarvoor zijn beide films veel te verschillend. Allereerst is er in Enemy at the Gates veel meer ruimte vrijgemaakt om de personages uit te diepen en staat het oorlogsgeweld veel meer op de achtergrond. Saving Private Ryan mikte juist op de gruwelen van de oorlog en de kracht van die film was niet het gammel vertelde verhaal, maar juist de prachtig, realistisch gefilmde oorlogsscènes. Waar de oorlog in Spielberg's film centraal stond, daar staat in Annaud's productie de mens centraal. De Fransman focust veel meer op het mens als individu. Deze thematiek weet hij heel mooi te treffen in de eenzame momenten waarin de sluipschutters elkaar proberen te doden.

Het drukke plot van de film wordt erg beheerst verteld door Annaud. Via een summiere flashbackstructuur weet hij in een korte tijd zijn personages goed uit te diepen. De acteurs zijn meesterlijk goed gecast. De toen nog onbekende Brit Jude Law speelt zijn rol vol overtuiging. Het sterke acteerwerk tilt de film ver boven de eendimensionale heldhaftige soldaten uit het gros van de oorlogsfilms uit. De Amerikaan Ed Harris maakt ook in indruk in zijn rol als zwijgzame Duitse majoor. Harris acteert in deze productie vooral met lichaamstaal dan met tekst. Kleine gebaren en gezichtsuitdrukkingen maken de emoties van Harris personage duidelijk. De Amerikaanse karakteracteur weet sympathie voor zijn karakter op te wekken, ondanks dat de kijker weet dat hij voor een foute zaak vecht.

Enemy at the Gates is veel meer dan een oorlogsfilm. Het is een drama over morele keuzes, vriendschap, onzekerheid en eenzaamheid. Een drama met op de achtergrond een allesvernietigende oorlog. Annaud's film is visueel misschien niet zo spectaculair als Spielberg's film, qua emotionele inhoud veegt Enemy at the Gates de concurrent compleet van tafel.

Stalinggrad is het decor van een woeste strijd, dagelijks sturen de Russen nieuwe troepen kanonnenvlees naar de stad. Een van de nieuwe rekruten is Vassilli Zaitsev. De uitstekende schutterscapaciteiten van de Rus blijven niet onopgemerkt. De Russische propagandamachine draait overuren om van de jonge Zaitsev een held te maken. De Duitsers verliezen veel manschappen door de sluipschutter. Om Zaitsev te stoppen stuurt de vijand de beruchte Major Konig naar het front. Konig is een van Duitsland's beste sluipschutters. Een duel tussen de twee mannen begint.

Bron: Retail PAL
Taal: Engels
Audio: DD 5.1
Ondertitels: Nederlands, Engels, en anders

Met dank en alle eer voor de originele poster